Tin Hot

Thị trường lao động Việt Nam khi AEC ra đời: Thách thức nhiều hơn cơ hội ? 

Dự kiến sẽ được thành lập vào cuối năm 2015, Cộng đồng kinh tế ASEAN (AEC) được coi là bước ngoặt thúc đẩy sự phát triển của các nền kinh tế trong khu vực thêm 7,1% vào năm 2025, đồng thời tạo ra 14 triệu việc làm mới. Tuy nhiên, tại Việt Nam nếu không có sự thay đổi thì hai phần ba số việc làm mới này sẽ chỉ là những công việc chất lượng thấp.

Chất lượng nguồn nhân lực là yếu tố then chốt để tăng trưởng các hoạt động sản xuất, kinh doanh
Ảnh: Hoàng Long

Đây là những cảnh báo được các chuyên gia đưa ra tại Hội thảo: Cộng đồng ASEAN 2015: Quản lý hội nhập hướng tới việc làm tốt hơn và thịnh vượng hơn do Bộ LĐTB & XH tổ chức sáng ngày 4-9 tại Hà Nội.

Nguy cơ bị thua trên sân nhà

Đánh giá của các nhà hoạch định chính sách cho thấy, dưới tác động của AEC, Việt Nam có thể sẽ chứng kiến một sự gia tăng mạnh mẽ của thị trường việc làm và tăng trưởng. Với dòng đầu tư và thương mại ngày càng tăng, kinh tế Việt Nam sẽ tăng tốc. Điều này cho phép Việt Nam cạnh tranh trên thị trường toàn cầu trên cơ sở cải cách và tăng năng suất lao động. Thế nhưng câu hỏi thực sự đặt ra là, việc hội nhập và kết nối trong khu vực sẽ tác động như thế nào đến cuộc sống của người Việt Nam? Liệu người lao động Việt Nam có tìm được một công việc tốt, ổn định đi kèm với thu nhập và điều kiện làm việc tốt hay không?.

Trả lời câu hỏi này, ông Yoshiteru Uramoto, Phó Tổng Giám đốc và Giám đốc khu vực Châu Á – Thái Bình Dương, Tổ chức Lao động quốc tế (ILO) cho biết, để có những bằng chứng đánh giá tác động của AEC đối với thị trường lao động, ILO đã tiến hành nghiên cứu chuyên sâu về lĩnh vực này với tựa đề “Cộng đồng ASEAN 2015: Quản lý hội nhập hướng tới việc làm tốt hơn và thịnh vượng chung”. Kết quả chỉ ra rằng, đến năm 2025, AEC có thể thúc đẩy tăng trưởng GDP của Việt Nam thêm 14,5 % , đồng thời tạo ra hàng triệu việc làm mới. Điều này đồng nghĩa sẽ thúc đẩy nhanh tiến trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế, đồng thời làm tăng gấp đôi năng suất lao động trong thập niên tới.

“Giai đoạn 2010-2025, nhu cầu với việc làm tay nghề trung bình nói chung sẽ tăng nhanh ở mức 28%. Tuy nhiên, với những lao động thiếu kỹ năng và kinh nghiệm sẽ không thể nắm bắt được những cơ hội đó” – ông Yoshiteru Uramoto cảnh báo.

Thị trường LĐ Việt Nam gặp thách thức hay cơ hội khi AEC ra đời? Câu hỏi này đã được đặt ra từ trước. Mặc dù được xem là nước có “dân số vàng” song có không ít chuyên gia thẳng thắn cho rằng, LĐ Việt Nam sẽ bị thua trên sân nhà khi AEC ra đời.

TS Lê Thị Hồng Điệp, Khoa Kinh tế Chính trị, Trường Đại học Kinh tế nhận định, thị trường LĐ Việt Nam hiện đang tồn tại “hạn chế kép” khi luôn ở thế thụ động và phát triển một trạng thái rất lạc hậu.

Không phải ngẫu nhiên mà các chuyên gia lại đưa ra cảnh báo trên, nhìn vào số liệu của Bộ LĐTB & XH công bố mới đây cũng cho thấy, trong 53 triệu người trong độ tuổi LĐ, chỉ có 25,4% triệu người có chuyên môn kỹ thuật (chiếm 47%). Trong 25,4 triệu người này, có tới 15,6 triệu người là công nhân, nhưng không có chứng chỉ hoặc bằng cấp. Số công nhân có chứng chỉ và bằng cấp chỉ chiếm 18,4%.

Năng suất lao động phản ánh chất lượng nhân lực

Nâng cao năng suất: Giải pháp quan trọng

AEC sẽ đem lại cho Việt Nam những cơ hội lớn để phát triển và đạt tới sự thịnh vượng, cũng như cơ hội chuyển dịch sang một nền kinh tế có năng suất cao dựa trên kỹ năng và sự đổi mới. Song làm thế nào để biến những thách thức đó trở thành cơ hội, mang lại cho người LĐ Việt Nam cơ hội làm việc với thu nhập cao. Theo nhận định của các chuyên gia, câu hỏi này tưởng khó song lại khá đơn giản nếu ngay từ bây giờ Việt Nam có những ưu tiên nhằm cải thiện, nâng cao năng suất lao động.

“Việt Nam cần ưu tiên các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng và năng suất lao động trong ngành nông nghiệp. Đồng thời, cần kết nối các chính sách phát triển ngành và các chính sách việc làm nhằm duy trì tăng trưởng kinh tế. Các giải pháp này sẽ có hiệu quả hơn nữa nếu gắn liền với các sáng kiến nhằm tăng cường dịch vụ và tư vấn việc làm, các chương trình việc làm công nhằm vào các nhóm yếu thế, và sự hỗ trợ các doanh nghiệp vừa và nhỏ” – ông Yoshiteru Uramoto đề xuất.

Kết quả khảo sát hơn 300 DN tại 5 quốc gia trong khu vực ASEAN do ILO thực hiện cũng chỉ ra rằng, đa số các DN đều cho rằng cần phải đầu tư chiều sâu vào các lĩnh vực liên quan đến lao động, bởi vì chất lượng nguồn nhân lực là yếu tố then chốt để tăng trưởng các hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Xuất phát từ thực tế này, nhiều nhà hoạch định chính sách cũng đồng tình cho rằng, kinh tế phát triển và hội nhập ngày càng sâu rộng thì phát triển thị trường LĐ được coi là một yêu cầu bức thiết. Điều đáng nói là chất lượng giáo dục và đào tạo được coi là chìa khóa để phát triển nguồn nhân lực. Thế nhưng đến nay hệ thống giáo dục và đào tạo của Việt Nam còn nhiều hạn chế. Do đó, yêu cầu bức bách của Việt Nam hiện nay là cải cách, tăng đầu tư phát triển giáo dục đại học và đào tạo nghề, đồng thời gắn kết giữa đào tạo của nhà trường với nhu cầu của thị trường…

Theo Bộ trưởng Bộ LĐTB & XH Phạm Thị Hải Chuyền, Việt Nam nhận thức rõ tầm quan trọng của AEC 2015, cũng như những cơ hội và thách thức đi kèm. Với quyết tâm không bỏ qua cơ hội hiếm có này, Việt Nam đang nỗ lực hết sức để chuẩn bị hội nhập sâu rộng và đảm bảo rằng mọi người đều được hưởng lợi từ quá trình đó.

 AEC sẽ hòa trộn nền kinh tế của 10 quốc gia thành viên thành một khối sản xuất thương mại và đầu tư với GDP hàng năm khoảng 2.000 tỉ USD. Theo tiến trình hình thành AEC vào năm 2015, một nội dung mới được bổ sung đó là tự do di chuyển lao động. Trong Hiệp định ASEAN về di chuyển thể nhân (MNP) được các nước thành viên ký kết năm 2012 có ghi: “Các quốc gia cần tạo điều kiện thuận lợi cho việc di chuyển thể nhân, hướng tới tự do hóa lao động có kỹ năng trong ASEAN”. Vì vậy, khi AEC được ký kết sẽ tác động trực tiếp tới thị trường lao động của các nước nói riêng và của khu vực nói chung.
Lan Hương

daidoanket.vn

bang gia o to

Free Ads sieuthioto

Bạn nên đọc

Kỳ 2: Sở kế hoạch đầu tư thua kiện, khách hàng dự án SaiGon South Plaza lo lắng 

Kết quả giám định của Phòng Kỹ thuật hình sự Công an TP HCM về …

%d bloggers like this: